أبو ريحان البيروني ( مترجم : باقر مظفرزاده )

907

الصيدنة في الطب ( داروشناسى در پزشكى ) ( فارسى )

( 2 ) . عنوان « لبخ » كه به ترتيب الفبا بايد پس از شمارهء 937 قرار گيرد ، در حاشيهء نسخهء الف ، ورق 115 ب نوشته شده است ؛ نك . شمارهء 938 . ( 3 ) . اساطوس - - Isatis tinctoria L . ؛ ديوسكوريد ، II ، 183 . 961 . ليمو 1 آن را از قصدار مىآورند ، شبيه نارنج ، سنگين ، صاف است و بر آن برجستگى وجود ندارد . گوشتش شبيه گوشت نارنج است اما در آن نوعى تلخى وجود دارد . معده را دباغى و قلب را تقويت مىكند . ( 1 ) . Citrus medica Risso . , Citrus limonum Risso . و گونه‌هاى ديگر ؛ سراپيون ، 46 ؛ عيسى ، 521 ؛ III , Low ، 281 ؛ II , Dozy ، 563 . اين عنوان در حاشيهء نسخهء الف ، ورق 115 الف مقابل شمارهء 956 ( لوف ) نوشته شده است و ما به دليل رعايت ترتيب الفبا به اينجا منتقل كرده‌ايم . در نسخه‌هاى پ و فارسى حذف شده است . در Picture ، 135 درج شده است . حرف م ( ميم ) 962 . ماسفرم 1 - ؟ رازى : [ اين ] شاخه‌هاى برگ‌دار شبيه ريحان است كه با برگ‌ها بريده و خشك شده است . اما برگ [ ماسفرم ] پهن‌تر از برگ ريحان و نازك است ، بويش به بوى سنبل مىماند . ( 1 ) . در ديگر منابع دسترس ما نوشته نشده است . نسخهء فارسى : ماسبرم . 963 . مازريون 1 پولس و ابو الخير از « خامالاون 2 سفيد » [ نام مىبرند ] و در الحاشيه [ گفته شده است ] كه اين « مازريون » است . به رومى كمالايا 3 و كملاون 4 و هم‌چنين ايثوسيس و اوثوميس 5 ، به سريانى زيتادارعا 6 [ ناميده مىشود ] و حملايا 7 نيز مىگويند . * اين گياه به سماق مىماند ، برگ‌هايش ضخيم شبيه برگ‌هاى زيتون يا انار است و به « ورق الهليلج » 8 معروف است . آن را از كرمان و از طبس كرى 9 مىآورند . شنيده‌ام كه در هند [ مازريون ] بسيار است 10 ؛ اگر رطوبت به آن نرسد 11 ، نيرويش